Bent u MKB-ondernemer en van plan om een bedrijf te kopen of verkopen?

Het doel van een bedrijfsovername is dat de koper de onderneming van de verkoper in handen krijgt. Tegen betaling van de koopsom gaat de eigendom van de activa van een bedrijf of de aandelen van een vennootschap over van verkoper op koper.  Het is voor de koper van het bedrijf natuurlijk van belang te weten wat hij koopt, hoe de financiële positie van de onderneming is, of er uit het verleden nog claims zijn te verwachten, wat de vooruitzichten zijn, en wat de juridische status van belangrijke contracten is. Al deze factoren zijn van belang bij het vaststellen van de condities en voorwaarden waaronder de onderneming, respectievelijk de aandelen in een BV kunnen worden overgenomen: niet alleen de prijs, maar bijvoorbeeld ook garanties en de manier waarop de verkoper afscheid neemt van de onderneming (uit zal treden) zijn van belang.

Procedure bij overname

De koop en verkoop van een bedrijf is een bijzonder proces. Hoewel elke overname verschillend is, vindt een overname in zijn algemeenheid plaats volgens onderstaande stappen:

i.    oriënterende en informele  niet-bindende besprekingen;
ii.   het opstellen en ondertekenen van een geheimhoudingsovereenkomst;
iii.  het samenstellen en verstrekken van een informatiememorandum;
iv.  het opstellen van de intentieverklaring;
v.   afspraken ten aanzien van het due dilligence onderzoek;
vi.  onderhandelingen, waarbij de precontractuele goede trouw in acht genomen moet worden;
vii. ondertekening van het overnamecontract (koop- verkoopovereenkomst);
viii. ‘closing’, de daadwerkelijke overdracht van de onderneming/aandelen.

Bedrijfsovername

Management Buy-out

Een veel voorkomende wijze waarop een bedrijf wordt overgenomen is de Management-Buy-Out. Bij deze bijzondere vorm van een overname wordt de onderneming door het zittende bestuur/directie gekocht. Het voordeel van een MBO is dat de bestuurder/manager die het bedrijf overneemt alle “in en outs” van de onderneming kent. Bovendien zullen de bedrijfsactiviteiten op reguliere wijze worden voort gezet kunnen worden (denk aan: relatiebestand, contacten met klanten, personeelsbeleid, afspraken met leveranciers).

Het belangrijkste motief voor een MBO is bedrijfsopvolging. Daarom zal het initiatief vaak door de zittende aandeelhouders worden genomen. Bij een MBO is het gebruikelijk dat de koper de kooprijs in termijnen mag betalen. Soms is het de verkoper die een achtergestelde lening aan de koper verstrekt. Een ander alternatief is het uitgeven van cumulatief preferente aandelen (aandelen met een vast rendement).

Wat is een holdingstructuur?

In de fiscale adviespraktijk geldt als stelling: “één BV is géén BV“. Wie overweegt zijn onderneming in de BV-vorm uit te oefenen, doet er goed aan direct het opzetten van een holdingstructuur te overwegen. Een holdingstructuur betreft de situatie waarin de aandelen van de werkmaatschappij gehouden worden door een persoonlijke houdstermaatschappij.

Het essentiële kenmerk en groot voordeel van een holdingstructuur is dat er een scheiding wordt aangebracht tussen de risicovolle bedrijfsactiviteiten (die in de werkmaatschappij plaatsvinden) en de overige activiteiten van de DGA. Door de splitsing tussen enerzijds de exploitatie van de bedrijfsactiviteiten in de werkmaatschappij en anderzijds het daarvoor niet (meer) benodigd vermogen in de Personal Holding wordt risicospreiding gerealiseerd zodat, in het geval dat mocht het onverhoopt fout zou gaan met de werkmaatschappij, het in de Personal Holding vergaarde vermogen niet wordt meegesleurd. De holdingstructuur biedt bovendien optimale fiscale flexibiliteit in geval van mogelijk toekomstige samenwerking met derden, bedrijfsopvolging of verkoop van de aandelen van de werkmaatschappij.

De holdingstructuur heeft bovendien indien de Werk-BV meerdere aandeelhouders heeft een praktisch voordeel doordat iedere aandeelhouder vanuit zijn eigen Personal Holding zijn beloningsstructuur kan reguleren. Immers, normaliter zullen de Personal Holdings voor de ten behoeve van de Werk-BV te verrichten werkzaamheden (op grond van een overeenkomst van opdracht) een van te voren afgesproken managementvergoeding ontvangen. De Personal Holding en DGA zijn vervolgens (binnen bepaalde grenzen) geheel vrij om de hoogte van het door de DGA van Personal Holding te ontvangen salaris te bepalen. Dit voorkomt de in de praktijk veel voorkomende situaties dat de DGA’s (voormalige vennoten) totaal verschillende ideeën hebben over de wijze van besteding van hun inkomen.

Het moge duidelijk zijn dat u als koper of verkoper tijdig juridisch advies dient in te winnen. Een valkuil is dat uit de praktijk blijkt dat de sfeer tussen koper en verkoper vaak informeel en prettig is, waardoor vergeten wordt dat het bij het opstellen van een koopcontract voor de overname van een bedrijf gaat om het werk van een specialist. De juristen van Kantoor Juridisch Raadsman hebben ruime ervaring met het gehele overnameproces, vanaf het opstellen van de geheimhoudingsverklaring (ook wel: NDA [Non-Disclosure-Agreement]), het voeren van onderhandelingen en het opstellen en beoordelen van het overnamecontract (bv. welke garanties dienen te worden verstrekt, hoe zal de koopprijs worden betaald, is het wenselijk dat de mogelijkheid tot ontbinding of vernietiging van het contract wordt uitgesloten?).

Meer weten? Bel of stuur een e-mail!